ดูโรคเส้นโลหิตสมองจากมุมใกล้ เฉพาะในประเทศไทยถูกจัดเป็นต้นเหตุการตายชั้น 2 รองจากโรคมะเร็ง และก็การทุพพลภาพเป็นชั้น 3 เมื่อเปรียบเทียบจากทั้งโลก น่าขนลุกและไม่ไกลแบบอย่างที่หลายๆคนคิด โรคเส้นเลือดสมองเป็นไปได้ทุกวัย มิได้จำกัดเฉพาะในคนชรา ถ้ามองจากสถิติแล้วก็โลกจะเจอคนป่วยโรคเส้นโลหิตสมองรายใหม่มากขึ้นถึง 14.5 ล้านคนต่อปี และก็ 1 ใน 4 เป็นผู้เจ็บป่วยที่แก่เริ่มเพียงแค่ 25 ปีแค่นั้น ซึ่งก็กล่าวได้ว่าวัยรุ่นวัยแอคครั้งฟก็มีการเสี่ยงเป็นโรคเส้นเลือดสมองที่ทำให้เกิดการเป็นอัมพาตได้เช่นเดียวกัน
โรคเส้นโลหิตสมอง หรือ
stroke คือ ?
โรคเส้นเลือดสมองหมายถึงสภาวะที่สมองขาดเลือดไปเลี้ยงแบบทันควัน ซึ่งมีต้นเหตุมาจากความผิดแปลกของเส้นเลือดรอบๆสมอง อาจเป็นเพราะไขมันที่ไปเกาะฝาผนังเส้นเลือดภายในกระทั่งท่อนำเลือดตีบแคบลง โรคทางพันธุกรรม เส้นโลหิตปริแตก หรือฉีกจนขาดจากความดันโลหิตสูง หรือมีลิ่มเลือดที่แข็งชิ้นเล็กๆหลุดไปตามกระแสโลหิตแล้วตันเส้นเลือดในสมอง ตราบจนกระทั่งทำให้สมองขาดเลือด แล้วต่อจากนั้นเซลล์สมองจะเริ่มตายภายในระยะเวลาไม่กี่นาทีและก็เบาๆหยุดการทำงานลง พวกนี้ล้วนมีผลโดยตรงต่อระบบประสาท และก็เป็นต้นเหตุหลักที่ก่อให้เกิดอัมพฤกษ์ อัมพาต ที่บางทีอาจต่อยอดความร้ายแรงไปจนกระทั่งการตายได้
ความเปลี่ยนไปจากปกติของโรคเส้นโลหิตสมองแบ่งได้ 2 ประเภทเป็น
1. โรคเส้นเลือดสมองประเภทสมองขาดเลือด (Ischemic Stroke) : กว่าจำนวนร้อยละ 80 ของโรคเส้นโลหิตสมองมีต้นเหตุที่เกิดจากการอุดตันของเส้นโลหิต กระทั่งทำให้โลหิตไหลเวียนไปเลี้ยงสมองได้ไม่พอ มักกำเนิดร่วมกับภาวการณ์เส้นโลหิตแดงแข็ง ซึ่งเกิดขึ้นได้เพราะมีสาเหตุเนื่องมาจากไขมันที่ตันอยู่ทั่วฝาผนังของเส้นโลหิตจนกระทั่งทำให้เส้นโลหิตตีบแข็ง โดยยิ่งไปกว่านั้นเส้นเลือดแดงใหญ่รอบๆข้างๆคอทั้งคู่ ซึ่งมีบทบาทส่งเลือดไปเลี้ยงสมองด้านหน้า การตรวจเส้นโลหิตแดงใหญ่ที่รอบๆคอก็เลยช่วยทำให้มีความเห็นว่ามีการแคบ หรือกำเนิดลักษณะการไหลเวียนของโลหิตในเส้นโลหิตแดงใหญ่ที่ธรรมดาไหม รวมทั้งสามารถวัดจำนวนเลือดที่ไปเลี้ยงสมองว่ายังอยู่ในหลักเกณฑ์ธรรมดาไหม ดังนี้เพื่อเป็นการช่วยประเมินการเสี่ยงที่บางทีอาจทำให้เกิดโรคเส้นโลหิตสมองในอนาคตด้วย
2. โรคเส้นโลหิตสมองจำพวกเลือดไหลในสมอง (Hemorrhagic Stroke) : โรคเส้นโลหิตสมองจำพวกนี้พบเจอได้ราวจำนวนร้อยละ 20 ของกรุ๊ปคนไข้โรคเส้นโลหิตสมอง เป็นสภาวะที่เส้นเลือดสมองแตกหรือฉีกจนขาด จนกระทั่งเลือดปริมาณนั้นไหลเข้าไปคั่งในเนื้อสมองนำมาซึ่งการทำให้เนื้อสมองตาย ซึ่งกำเนิดได้หลายตำแหน่งทั้งยังเลือดไหลในแกนสมอง รวมทั้งเลือดไหลนอกแกนสมอง แล้วขับเคลื่อนมาแทรกแกนสมองอีกครั้ง พบบ่อยในคนป่วยที่มีโรคความดันเลือดสูงเรื้อรัง โรคเส้นเลือดแดงใหญ่โป่งพอง รวมทั้งคนที่มีฝาผนังเส้นเลือดไม่ดีเหมือนปกติตั้งแต่เกิด
แนวทางดูอาการด้วยแนวทาง BEFAST สัญญาณเตือนของโรคเส้นโลหิตสมองได้ดังต่อไปนี้
B - Balance มีปัญหากับสมดุลรวมทั้งการเลี้ยงตัว
คนเจ็บจะทรงตัวไม่ปกติ ร่างกายเคลื่อนไม่ผสานกันจนถึงไม่สามารถที่จะทรงตัวได้ หน้ามืดหัวหลายครั้ง ลุกยืนได้ยาก ร่วมกับอาการเดินเซ
E - Eye สายตาแล้วก็การมองเห็นที่ห่วยลง
ลานสายตาไม่ดีเหมือนปกติ มีมุมมองการมองมองเห็นแคบลงกว่าที่เคย ตาฝ้ามัว หรือไม่เห็นอย่างฉับพลัน บางทีอาจเกิดขึ้นกับดวงตาฝ่ายใดฝ่ายหนึ่ง หรือเกิดขึ้นพร้อมอีกทั้ง 2 ข้างได้
F - Face หน้าเบี้ยว ปากเบี้ยว
เกิดภาวะหน้าเบี้ยว กล้ามบริเวณใบหน้าขยับได้เพียงแต่ครึ่งส่วน ปากเบี้ยว มุมปากตก พินิจได้จากบริเวณใบหน้าด้านซ้ายรวมทั้งด้านขวาดำเนินงานไม่เกี่ยวข้องกัน หรืออาจมีน้ำลายหกมุมปากเนื่องมาจากริมฝีปากไม่อาจจะปิดให้สนิทได้ ซึ่งเป็นเยี่ยมในสัญญาณเตือนของอาการของโรคเส้นเลือด หรืออาการสโตรกที่มักมองเห็นได้ง่ายแล้วก็แจ่มกระจ่างที่สุด
A - Arm แขนขาที่เหน็ดเหนื่อย
อีกหนึ่งลักษณะของโรคเส้นโลหิตสมองที่มองเห็นได้ง่ายอีกหนึ่งอย่างเป็นอาการแขนขาเมื่อยล้าที่ฝ่ายใดฝ่ายหนึ่ง หรือมีลักษณะอาการชา เหนื่อยอย่างฉับพลัน ถือของแล้วร่วงหลุดมือเหมือนกล้ามอ่อนกำลัง
S – Speech บอกไม่ชัดเจน ขัดข้อง ขยับปากได้ยาก
คนที่มีลักษณะโรคเส้นโลหิตสมอง ในบางครั้งอาจมีปัญหาที่เกิดขึ้นเกี่ยวกับทางการพูด ชอบบอกขัดข้อง ไม่เป็นคำ กล่าวไม่ชัดเจน เมื่อขยับปากแล้วไม่สามารถที่จะบังคับริมฝีปากให้ขยับได้เหมือนเดิม กระทั่งไม่อาจจะบอกสื่อความให้อีกข้างรู้เรื่องได้ รวมทั้งอาจมีอาการลิ้นแข็งร่วมด้วย
T - Time มีลักษณะอาการอย่างกระทันหัน
จากอาการทั้งหมดทั้งปวงที่ได้กล่าวมานี้บางทีอาจเกิดขึ้นอย่างทันทีทันควัน หรือบ่งบอกถึงได้แจ่มชัดในตอนที่เพิ่งจะตื่น แล้วหายไปข้างใน 1 วัน (จากอาการเส้นโลหิตตีบชั่วครั้งคราว) แต่ว่าก็นับเป็นอาการไม่ดีเหมือนปกติที่จำเป็นต้องรีบเข้าหาหมอในทันทีด้วยเหมือนกัน
เมื่อเจอสัญญาณเตือนพวกนี้ควรจะรีบเดินทางไปพบหมอเพื่อหาต้นเหตุโดยเร่งด่วน เนื่องจากว่าทุกนาทีที่ผ่านไปข้างหลังพินิจเจออาการล้วนมีค่า พัฒนาการด้านการแพทย์ศึกษาและทำการค้นพบว่าถ้าเกิดคนไข้ได้รับการดูแลรักษาทันการในเวลา 4 ชั่วโมง 30 นาที โดยรับการฉีดยาละลายลิ่มเลือดผ่านทางหลอดโลหิตดำก่อนที่จะเนื้อสมองจะเบาๆตายรวมทั้งหยุดการทำงาน โน่นซึ่งก็คือจังหวะที่คนป่วยจะไกลห่างจากความพิกลพิการแล้วก็เสียชีวิตได้มากขึ้น
ขั้นตอนการปกป้องโรคเส้นเลือดสมอง
- ปรับไลฟ์สไตล์ : การปกป้องที่ดีเยี่ยมที่สุดเป็นการควบคุมสิ่งที่ก่อให้เกิดความเสี่ยงด้วยตัวเอง โดยการกินอาหารให้พอดิบพอดีตามหลักโภชนาการ หลีกเลี่ยงของกินที่มีไขมันสูง เค็มจัด หวานจ๋อย เพื่อลดการเสี่ยงสำหรับการก่อโรคความดันเลือดสูง บริหารร่างกายอย่างสม่ำเสมอ ควบคุมน้ำหนักให้เข้าขั้นมาตรฐานด้านที่เกี่ยวข้องกับสุขภาพ รวมทั้งหลบหลีกเครื่องดื่มที่มีส่วนผสมที่เป็นแอลกอฮอล์ เพราะว่าโรคหลอดลอดสมองตีบได้โอกาสกำเนิดลดน้อยลงถ้าเกิดควบคุมสิ่งที่ก่อให้เกิดความเสี่ยงกลุ่มนี้ได้
- ตรวจร่างกายรายปี : แม้อยู่ในวัยหนุ่มวัยสาวที่สุขภาพกายยังฟิต การเช็กอัปร่างกายโดยรวมปีละครั้งจะช่วยกล่าวโทษเสี่ยงที่อาจจะเป็นผลให้กำเนิดเส้นเลือดตีบ ตัน หรือแตก รวมทั้งค่าระดับน้ำตาล ไขมันภายในร่างกาย เพื่อสุขภาพแบบองค์รวมได้ แต่ว่าถ้าเกิดมีโรคประจำตัวอื่นๆอยู่ก่อนแล้ว อย่างภาวะความดันโลหิตสูง หรือโรคหัวใจ จำเป็นต้องทำตามข้อแนะนำของหมออย่างเคร่งครัด กินยาให้ครบบริบรูณ์ รวมทั้งเจอหมอตรงเวลานัดหมายเสมอ
โปรแกรมตรวจร่างกาย คัดเลือกกรองการเสี่ยงโรคเส้นโลหิตสมอง เพื่อสุขภาพร่างกายที่แข็งแรงอย่างยั่งยืน
ที่ศูนย์หัวใจแล้วก็เส้นโลหิตโรงหมอหลุดพ้น พร้อมดูแลคุณด้วยโปรแกรมคัดเลือกกรองการเสี่ยงโรคเส้นโลหิตสมอง Standard Stroke Screening ตรวจสุขภาพอย่างละเอียดลออโดยหมอเฉพาะทางด้านระบบประสาท ด้วยเครื่องอัลยี่ห้อซาวน์ Carotid Doppler ตรวจการไหลเวียนด้านในเส้นโลหิตแดงที่คอด้วยคลื่นความถี่สูง เพื่อหาจุดที่อาจมีการยึดของไขมัน หินปูน หรือลิ่มเลือด มองหาแนวทางการไหลของเลือดและก็เส้นโลหิตที่บางทีอาจตีบแคบลง กับรายการเช็กอัปกว่า 11 รายการ ในราคาพิเศษ 3,990 บาท พอใจเนื้อหาคลิกตรงนี้
โรคเส้นเลือดสมองเปรียบได้กับระเบิดเวลาที่มักส่งสัญญาณเพียงแต่เบาๆให้รู้เหตุการณ์ล่วงหน้าไม่นาน การรู้ทันอาการพื้นฐานและก็เข้ารับการดูแลรักษาอย่างทันทีทันควัน เป็นการเพิ่มช่องทางรอดให้คนเจ็บกลับมาดำรงชีวิตได้ใกล้เคียงกับธรรมดา ไม่ต้องเป็นอัมพาตแล้วก็ลดจังหวะเสียชีวิตได้ เนื่องจากโรคไม่เลือกอายุและก็ตอนวัย ชี้แนะให้เข้ารับการตรวจร่างกายเพื่อความมั่นใจ ดาวน์โหลด ViMUT Application เพื่อนัดหมายหมอ หรือบริการขอคำแนะนำหมอผ่านวิถีทางออนไลน์ได้ในทันที
ซักถามรายละเอียดอื่นๆพอดี
ศูนย์สมองและก็ระบบประสาท ชั้น 6 โรงหมอหลุดพ้น
เวลา 08.00-20.00 น. หรือโทร 0-2079-0068
